میدان مرجعیت قم که به کانون بحران ترافیک و تصادف تبدیل شده بود ، با یک اصلاح هندسی موقت ، منجر به کاهش ۷۵ درصدی تصادفات خسارتی و روانسازی جریان ترافیک شد. این موفقیت که مورد تأیید پلیس راهور و بازخورد مثبت شهروندان است، نشان میدهد گاه راهحل معضلات پیچیده شهری در بهینهسازی خلاقانه فضاهای موجود است. با این حال، مسئولان بر موقتی بودن این راهکارها تأکید کرده و پروژه اصلی تقاطع غیرهمسطح را به عنوان راهحل بلندمدت و پس از تکمیل زیرگذر کبیری در دستور کار جدی نگه داشتهاند.
به گزارش پردیسان آنلاین / مریم دهقانی ساری؛ میدان مرجعیت قم چند سالی است که به یکی از کانونهای بحرانی ترافیکی شهر تبدیل شده است. تراکم خودروها، افزایش سفرهای درونشهری ، این میدان را به نقطهای پرحادثه و پراسترس برای رانندگان و عابران پیاده مبدل کرده بود. شکایتهای مکرر شهروندان و گزارشهای رسانهای از تصادفات پیاپی، فشار افکار عمومی را برای یافتن راهحلی فوری و پایدار به حداکثر رسانده بود.
در پاسخ به این معضل ، شهرداری قم احداث یک تقاطع غیرهمسطح سهسطحه را دستور کار قرار داد که این طرح شامل یک روگذر، رمپهای جهتی و یک لوپ برای توسعه آینده میشد. مساحت حدود ۹ هزار مترمربعی عرشهها و برآورد هزینه اولیه ۵۰۰ میلیارد تومانی، نشان از بزرگی و هزینهبری چشمگیر این پروژه داشت.
فرآیند طراحی این طرح به مهندسان مشاور سپرده شد و پس از عبور از کمیتههای فنی و شوراهای تخصصی شهر و استان، به صورت رسمی به تصویب رسید. این تقاطع سهسطحه به عنوان پروژهای حیاتی و در ردیف اولویتهای شهرداری قم، پس از اتمام پروژه زیرگذر کبیری معرفی شد و انتظار میرفت که برای همیشه گره ترافیکی میدان مرجعیت را بگشاید.
شهریور ماه امسال بود که فرامرز عظیمی شهردار قم به همراه جمعی از مدیران شهری از میدان مرجعیت بازدید و طرحهای مربوط به مسائل ترافیکی این مکان را مورد بررسی قرارداد.
در جریان این بازدید، جزئیات طرحهای عمرانی و نحوه اثرگذاری آنها بر جریان ترافیک شهری مورد بررسی قرار گرفت. شهردار قم بر لزوم توجه به کارکردهای ترافیکی پروژهها تأکید کرد و از مدیران مربوطه خواست بازنگری طرحها را با نگاه کارشناسی و مبتنی بر نیازهای واقعی شهر انجام دهند.
عظیمی در این بازدید با اشاره به رویکرد مدیریت شهری تحت عنوان «اول مردم»، خاطرنشان کرد: تمام بازنگریها و اصلاحات باید در راستای تأمین مطالبات شهروندان و کاهش بار ترافیکی قم صورت گیرد تا ضمن ارتقای کیفیت زندگی شهری، رضایت عمومی نیز محقق شود.
پس از این بازدید بود که طرحهای آزمایشی مانند دوربرگردان و در نهایت «اصلاح هندسی» میدان انجام گرفت و گامی استراتژیک و مبتنی بر ارزیابی واقعبینانه به وقوع پیوست.
نتایج به دستآمده از اجرای اصلاح هندسی، صحت این تغییر مسیر را به شکلی غیرقابلانکار تأیید کرد. کاهش ۷۵ درصدی تصادفات خسارتی از میانگین هشت حادثه به آمار بسیار پایینتر و روانسازی جریان ترافیک، گواهی ملموس بر اثربخشی اقداماتی است که با کمترین هزینه و در کوتاهترین زمان و با هدف حذف تداخلات ترافیکی خطرساز انجام شده است. این موفقیت، که مورد تأیید گزارشهای پلیس راهور و بازخورد مثبت شهروندان از طریق سامانه ۱۳۷ است، نشان میدهد گاه راه حل معضلات پیچیده شهری، در مهندسی دقیق و خلاقانه فضای موجود نهفته است، نه لزوماً در ساخت سازههای عظیم و تحمیل هزینههای سنگین به شهر.
با این حال، نگاه به آینده میدان مرجعیت همچنان بلندمدت و زیربنایی است. تأکید مسئولان پلیس راهور بر «موقتی» بودن راهکارهای فعلی و اشاره به اجرای پروژه تقاطع غیرهمسطح در «آیندهای نه چندان دور»، حاکی از یک نقشه راه پلکانی است. در این استراتژی، راهکارهای سریعالاثر و کمهزینه، فضایی امن و روان را تا زمان آمادگی برای اجرای پروژه اصلی فراهم میکنند و از فشار فوری بر شهروندان میکاهند، در حالی که طرح اساسی سهسطحه با همان مشخصات فنی پیشین به عنوان یک گزینه بلندمدت و در اولویت پس از تکمیل زیرگذر کبیری، همچنان در دستور کار جدی قرار دارد.
افزایش ایمنی و کاهش تصادف
محمدی راننده تاکسی که روزانه چند بار در این مسیر تردد دارد درباره تغییرات اخیر میدان مرجعیت به خبرنگار ما می گوید: قبل از اجرای طرح هر بار که به میدان میرسیدیم دلهره میگرفتیم.به صورت روزانه شاهد چندین تصادف در اینجا بودم.
وی ادامه می دهد: با اجرای این دوربرگردان ها با اینکه مسافت طولانی تر شده است ولی امنیت بالا رفته و و تعداد تصادف ها کمتر شده است.
آقای میرحسینی که با موتور در حال تردد است درباره ایمنی میدان مرجعیت می گوید: برای ما موتورسوارها که هر لحظه احتمال خطر بیشتر است، این تغییرات خیلی کمک کننده بوده. حذف آن تقاطعهای خطرناک و مشخص شدن دقیقتر مسیرها، باعث شده رانندههای ماشین حواسشان بیشتر جمع باشد و کمتر تغییر مسیر ناگهانی بدهند. قبلاً میدان مثل یک زمین مین بود، باید مدام چشمهایت چهار طرف سرک بکشد. هنوز هم باید احتیاط کرد، اما وضع کنترلشدهتر به نظر میرسد.
اجرای طرح دوربرگردان در میدان مرجعیت قم موفقیتآمیز بود
سرهنگ حمید عرب لاریمی رییس اداره عملیات و کنترل ترافیک پلیس راهور قم در گفتوگو با خبرنگار پردیسان آنلاین از اجرای موفقیتآمیز طرح آزمایشی «دوربرگردان» در میدان مرجعیت خبر داد و گفت: این طرح گامی مؤثر در کاهش تصادفات و روانسازی ترافیک بوده است.
وی افزود: این طرح موقت در راستای ارتقای ایمنی و بهبود جریان ترافیک در میدان مرجعیت قم اجرا شده تا از چالشهای ترافیکی و ایمنی این محدوده بکاهد.
سرهنگ عرب لاریمی با اشاره به نتایج مثبت این طرح در مدت آزمایشی اظهار داشت: بر اساس آمار و مشاهدات میدانی، این طرح توانسته است بهطور محسوس از تعداد تصادفات، بهویژه تصادفات خسارتی، بکاهد و همزمان تردد را روانتر سازد.
رییس اداره عملیات و کنترل ترافیک پلیس راهور قم طراحی این طرح را هوشمندانه توصیف کرد و گفت: این طراحی با هدایت خودروها به مسیری ساده و کمتعارض، از پیچیدگیهای پیشین کاسته و فضای امنتری برای شهروندان و رانندگان فراهم کرده است.
وی با تأکید بر موقتی بودن این راهحل خاطرنشان کرد: در افقی نزدیک، پروژهای بلندمدتتر و زیربناییتر، یعنی «ایجاد تقاطع غیرهمسطح» در این محدوده، در دست اجرا خواهد بود.
سرهنگ عرب لاریمی تصریح کرد: پروژه تقاطع غیرهمسطح با هدف تأمین ایمنی پایدار و رفع دائمی گرههای ترافیکی و بهویژه کاهش تصادفات، در دستور کار جدی قرار گرفته و در آیندهای نهچندان دور مرحله اجرایی خود را با همت مهندسان شهرداری کلانشهر قم آغاز خواهد کرد.
وی رویکرد مدیریت ترافیک در میدان مرجعیت قم را گامبهگام، مبتنی بر مطالعه و ارزیابی دقیق و در مسیر تحولی اساسی و پایدار توصیف کرد و از همراهی و بردباری شهروندان در این مسیر تقدیر کرد.
رییس اداره عملیات و کنترل ترافیک پلیس راهور قم در پایان یادآور شد: این طرح نمونهای از نگاه فرآیندی و پلکانی به حل معضلات شهری است که با بهرهگیری از راهکارهای کوتاهمدت کارآمد، چشماندازی روشن برای توسعه زیرساختهای ایمن و مدرن نیز ترسیم میکند.
کاهش ۷۵ درصدی تصادفات با اصلاح هندسی میدان مرجعیت قم
معاون حملونقل و ترافیک شهرداری قم نیز گفت: با اجرای اصلاح هندسی در میدان مرجعیت بهمنظور افزایش ایمنی و کاهش تصادفات، میزان حوادث رانندگی در این میدان ۷۵ درصد کاهش یافته و همزمان جریان ترافیک نیز روانتر شده است.
رضا خانهزاد یزدی درباره اجرای طرح اصلاح هندسی در میدان مرجعیت اظهار کرد: اصلاح هندسی میدان مرجعیت با رویکرد «اول مردم» و در راستای ارتقای ایمنی معابر شهری در اولویت اقدامات معاونت حملونقل و ترافیک شهرداری قم قرار گرفت.
وی با بیان اینکه پیش از اجرای طرح، بهطور میانگین هشت تصادف خسارتی در این محدوده رخ میداد، افزود: پس از اجرای اصلاح هندسی و بر اساس گزارش پلیس راهور، آمار تصادفات در این میدان ۷۵ درصد کاهش یافته که نشاندهنده تأثیر مستقیم این اقدام در افزایش ایمنی و کاهش حوادث است.
خانهزاد یزدی با اشاره به اینکه اجرای اصلاح هندسی با استفاده از نیوجرسی، دو تداخل ترافیکی اصلی در میدان مرجعیت را حذف کرده است، گفت: این طرح با کمترین هزینه و در کوتاهترین زمان ممکن اجرا شد و علاوه بر کاهش تصادفات، موجب روانسازی ترافیک نیز شده است.
معاون حملونقل و ترافیک شهرداری قم تأکید کرد: در اجرای این طرح، اولویت اصلی مجموعه مدیریت شهری حفظ جان و آرامش شهروندان بود و بازخوردهای دریافتی از سامانه ۱۳۷ و گزارشهای پلیس راهور استان نیز حاکی از رضایت مردم از این اقدام است.
وی در پایان خاطرنشان کرد: اصلاح هندسی میدان مرجعیت، نمونهای موفق از مدیریت ایمن و هوشمند ترافیک شهری است و شهرداری قم با تداوم این رویکرد مردم محور، کاهش پایدار تصادفات و ارتقای ایمنی معابر را دنبال میکند.
